مصطفى زماني
10
ديوان امام علي ( ع )
ابن حنيف ) ( 1 ) تا خانه خريدن ( شريح قاضى ) ( 2 ) و برخورد با مردم ( أشعث بن قيس ) ( 3 ) بازخواست مىكرده و با مردم ارتباط تنگاتنگ داشته است . دقت در نامه امام علي عليه السلام به مالك اشتر « حاكم مصر » نشان مىدهى كه امام علي عليه السلام برنامه اداره مملكت را چگونه به وى مىآموزد و در اداره أمور مملكت به أو هشدار مىدهى و ريزه كارى ها را مورد توجه قرار مىدهى ، از مشخصات اطرافيان گرفته تا روش دريافت ماليات . مقايسه نامه هاى امام عليه السلام از جمله نامه به مالك اشتر براي حكومت بر مصر و نامه به أشعث بن قيس حكمران آذربايجان ( 4 ) نشان مىدهى كه ميان كارگزاران خود تا كجا فرق مىگذاشته و دامنه كار آنها را تا كجا باز مىگذارد .
--> ( 1 ) نهج البلاغة نامه 45 صفحه 741 . ( 2 ) نهج البلاغة نامه 3 صفحه 638 . ( 3 ) نهج البلاغة نامه 5 صفحه 641 . ( 4 ) حكومت آذربايجان شامل آذربايجان شرقي ، غربى و آذربايجان شوروى بوده است .